Een week later...

Inventarisatie Vogels in de Waalgaard

Woensdag 29 april 2026 / van 07.00 uur tot 11.00 uur / Zonsopkomst 06.12 uur

Waarnemers: Jonja Brassien en Bert van Geffen

Het is onbewolkt en droog. De zon, die aanvankelijk laag staat, schijnt onbelemmerd.

Er staat een koude Oostnoordoostenwind kracht 3 en later 4.

Bij aankomst door de hoofdingang aan de dijk worden we verwelkomd door prachtige, luide zang van merel, zwartkop, fitis en tjiftjaf. Ook de zwarte kraai voegt zich in deze rij.

Na stalling van onze fietsen valt me als eerste het grote verschil op met 22 maart toen ik hier met Heleen van Splunter vogelde. Toen stonden veel planten, bomen en struiken in bloei en was er nog nauwelijks blad. We konden vogelen door niet alleen te luisteren maar vooral ook door te kijken. De vogels hadden weinig mogelijkheid zich voor ons te verbergen in de gaard.

Vandaag is er naast bloei vooral veel blad aan bomen en struiken en ook de kruiden en het gras staan veel hoger. Vandaag vogelen is dus vooral luisteren naar de vogels die vanuit de dekking aan het praten en zingen zijn. En dat laatste doen ze volop.

We lopen langzaam, af en toe stilstaand, in een omtrekkende beweging langs de rand van de voedselgaard en nemen naast de hierboven genoemde vogels de volgende soorten waar:

vink, koolmees, pimpelmees, putter, grasmus, bosrietzanger, grote bonte specht, ekster, torenvalk, graspieper, houtduif en tientallen boerenzwaluwen in de lucht. Dat laatste zien we als een duidelijk teken van insectenrijkdom boven de Waalgaard.

Naast deze vogels ín de Waalgaard vliegen er ook diverse vogels óver de Waalgaard die we niet registreren in onze inventarisatie. Zo zien we bijvoorbeeld een ooievaar, knobbelzwanen en bergeenden overvliegen. Voor deze vogels vormt de gaard geen habitat. Een uitzondering hierop zijn vandaag bijvoorbeeld de boerenzwaluwen, omdat we die in het seizoen ook regelmatig in de gaard zien om even te rusten of om al vliegend  insecten te vangen of in een droge periode telkens over het water scherend een slokje water uit de poel te drinken. Daarmee vormen ze een soort die ook met deze plek is verbonden en die we dan ook meenemen in onze inventarisatie.

Illustratie: Graspieper, met dank aan Vogelbescherming

Samenvattend zien we vandaag 17 vogelsoorten in de Waalgaard:

merel, zwartkop, fitis, tjiftjaf, vink, koolmees, pimpelmees, putter, grasmus, graspieper, bosrietzanger, grote bonte specht, ekster, zwarte kraai, torenvalk, houtduif en boerenzwaluw.

Wat me opvalt in vergelijking met een maand geleden is dat we de roodborsttapuit niet meer zien of horen. We waren de vorige keer juist zo blij deze soort in de Waalgaard aan te treffen. Waar we deze keer dan weer wél door verrast zijn, is de graspieper en vooral ook de bosrietzanger met zijn prachtige en zeer gevarieerde ietwat melancholisch klinkende zang.

Weliswaar hoorden of zagen we ook niet de heggenmus, winterkoning, groenling en groene specht die we de vorige keer allemaal wel noteerden, maar deze soorten worden in de omgeving nog regelmatig waargenomen. Het kan toeval zijn dat we ze deze keer niet in de Waalgaard aantreffen of ze wáren er wel maar hielden zich stil en verborgen waardoor ze niet door ons werden opgemerkt.

Bert van Geffen