Oogsten in het voedselbos
Wat is er te oogsten deze week?
Wekelijks werken we deze informatie bij voor onze oogstgenoten. We vullen de oogstpagina aan met schriftelijke informatie, website-links en filmpjes. Zo hopen we iedereen genoeg informatie te geven over de oogst van de week.
(Pagina voor het laatst bijgewerkt op 29-9)
Algemene informatie
Het voedselbos is verdeeld in Noord en Zuid, rij 1 tot en met 39 in Zuid, en rij 1 tot en met 40 in Noord). Iedere rij telt minstens 18 bomen, ook die hebben een nummer. Zie plattegrond en de map in de oogstkraam in de moestuin.
We leggen in dit filmpje uit hoe de plattegrond van het voedselbos te 'lezen' is. Waar is Noord, waar Zuid, hoe zit het met de rijnummers. Oftewel: hoe vind je de kersen in Zuid rij 2?
Niet eetbaar
NIET ALLES IN EEN VOEDSELBOS IS EETBAAR. Momenteel duiken er besjes op aan planten die goed zijn voor de biodiversiteit, maar niet fijn om van te eten. Ze zijn licht toxisch en kunnen vervelende klachten geven. Als je ze per ongeluk toch zou proeven, is de neiging om ze meteen uit te spugen groot, want de smaak is ook niet aangenaam. Toch waarschuwen we je voor een aantal soorten die er nu (voor kinderen) aantrekkelijk of eetbaar uit kunnen zien en dat niet zijn:
Waarom halen we ze niet weg? Ten eerste hebben de planten een functie voor de ontwikkeling van de biodiversiteit op de Waalgaard, ten tweede duiken ze soms onverwacht op op plekken waarvan we niet weten dat ze er staan, tot slot zijn we van mening dat het belangrijk is dat we met elkaar leren wat wel en wat niet eetbaar is voor mensen.
Noord rij 14
Er zijn vele variaties olijfwilg-bessen, zie link naar kwekerij Zoetewei voor een indruk van hoe de bessen eruit zien en welke kleuren ze hebben.
Noord rij 25, 26
Op diverse plekken in zie je de knalrode, ovale bessen van de kornoelje. Ze vallen vanzelf af, als je ze raapt, heb je de meest rijpe exemplaren te pakken. Plukken kan ook. Als ze nog niet rijp zijn is de smaak minder lekker, je wilt echt alleen de donker rode kornoelje kersen plukken.
De rijpe vruchten zijn voor verwerking in jam/ sap/ moes. Het levert tevens een prachtige rode kleur aan je gerechten.
Samen met de kinderen snoep maken? Hier lees je hoe!
Noord rij 2, Zuid rij 26
Szechuanpeper kan vanaf nu geoogst worden. De peperbolletjes zitten aan een stekelige struik, met opvallende roze bolletjes. Je eet het roze schilletje van deze peper. Als je de peperbolletjes laat drogen springt deze vanzelf open, dan kan je het schilletje makkelijk van de pit scheiden.
Een nieuwe leuke smaak om te proberen! De smaak is citrusachtig, licht scherp en geeft een tintelend, licht verdovend gevoel op de mond en lippen. Even goed lezen wat je ermee kunt en thuis drogen en bewaren voor toepassingen in diverse gerechten.
Noord rij 5, 8, 14, 17, 26, 35, 38, Zuid rij 26, 27, 29, 32, 34, 35
De meeste mensen kennen deze onder de naam 'rozebottel'. De bottels zijn dieprood en volop te oogsten op diverse plekken. Geschikt voor verwerking tot jam of sap. (let op: veel harige pitjes).
Framboos
Noord rij 26, 27, 29, 35, Zuid rij 26
Herfstframbozen kom je af en toe tegen in de Noord-rijen 23 t/m 39. Snoep ze meteen op, ze zijn kwetsbaarder en hebben minder smaak dan in de zomer, maar ze zijn nog steeds lekker.
Peren
Doyenne - In de oogstkar en kwekerij in verschillende rijen
Omdat het voedselbos voorheen een perenboomgaard was met voornamelijk conference en doyenne peren kun je hier nog volop van genieten. Loop langs de caravan de kwekerij binnen, hier zijn nu verschillende rijen met doyenne peren aan de boom. Er is overvloed dus neem vooral extra mee voor sap, moes of andere leuke gerechten!
Stoofperen - Noord rij 2, 5, 9, 10, 11, 12, 14
Ook hebben we nu verschillende soorten stoofperen. Om duidelijk het verschil aan te tonen tussen stoofperen en normalen peren, hangen er wasknijpers in de boom. Zo zie je duidelijk welke perensoorten er zijn om in te maken.
Duindoorn
Noord rij 20, 35
De oranje besjes herkennen de meeste mensen uit de duingebieden, waar ze volop staan. De bessen van de duindoorn zijn erg gezond, ze zitten vol vitamine C. Hoewel veel mensen ze als iets te zuur ervaren, zijn ze perfect voor het maken van jam. Maar ze zijn ook zeker lekker om zo van te genieten, durf jij ze te proberen?
Kweepeer
Noord rij 17, rij 14
De eerste kweeperen in zijn nu rijp in het voedselbos. De vrucht heeft een bijzondere bloemige en zoete geur. Van smaak is de vrucht heel zuur. Door de zure smaak en hardheid van de vrucht kan je ze niet rauw eten. Wel kun je ze heel goed verwerken. Doordat er veel pectine (natuurlijk stollingsmiddel) in de vrucht zit kan je er perfect jam mee maken. Ook kan je ze verwerken in verschillende gerechten waarbij je ze kan stoven of koken. Een leuke vrucht om mee te experimenteren dus!
Noord rij 15, 25, 26, Zuid rij 23
Zowel vers als gedroogd te gebruiken. Een lekkere smaakmaker in verschillende gerechten. Of te gebruiken in de thee.
Noord rij 8 t/m 18
Laurier staat in een haagje aangeplant aan het begin van de genoemde rijen in noord. Pluk een paar blaadjes als smaakmaker in gerechten of soepen!
Noord rij 24, 25, 26, 27, 30
Kruid met een bijzondere cola geur. Lekker om te verwerken in siroop of te drinken als thee.
Zuid rij 18
Het olijfkruid is na de bloei weer uitgelopen en zeer smaakvol! te vinden in Zuid rij 18 na het midden. Zoals de naam doet vermoeden heeft het een uitgesproken olijf smaak en geur.
Noord rij 15, 24, 25, 27, Zuid rij 24
De munt is op vele plaatsen te plukken, staat nu in bloei. Is daardoor anders van smaak, maar nog goed te gebruiken, inclusief de bloemen. Er zijn verschillende smaken te vinden. Van citroen munt tot chocolade munt. Pluk daarom vooral op verschillende plekken, zo ontdek je meer smaken!
Noord Rij 23
Knip de jonge toppen voor een optimale smaak- en geur. Ook op andere plekken in het voedselbos kom je deze plant tegen.
Wilde kruiden
Voor de liefhebbers van wilde kruiden is er volop te beleven, plukken mag!
Deze week te oogsten
Kruiden
Let op:
-
De Waalgaard is een stukje gecultiveerde natuur, we combineren voedselproductie met zorg voor onze leefomgeving. De toegang tot de Waalgaard is op eigen risico.
-
We telen groenten en fruit zonder chemische ingrepen, daarom kan je in de oogst weleens een beestje tegenkomen.
-
Let erop dat je alleen plukt van producten die je kent of die op de oogstpagina zijn aangemerkt als zijnde te oogsten. Vraag altijd een van de tuinders als je niet zeker bent van de toepassing.
-
In de Waalgaard omarmen we een biodivers systeem, daar komen ook spontaan planten op die niet eetbaar of zelfs giftig zijn. Attendeer kinderen daarop: niet alles in een voedselbos is eetbaar.
-
Op de plekken waar gemaaid is, kan je het voedselbos in. Aan de zuidkant van het perceel bij rij 39 is een poel. Houd kinderen daarom altijd onder toezicht.
-
Fruit dat je plukt onder kniehoogte kan je vanwege voedselveiligheid beter verwerken, vruchten van boven kniehoogte kan je vers eten.